Metal Dünyası

Değişim içinde düzeni koruyabilmek, başlı başına bir sanat. Yakıp yıkmadan, biriktirilmişi ziyan etmeden değiştirebilmek, insanüstü maharet istiyor ve dünyada pek az sayıda şirket yöneticisin yaklaşımı ile üstesinden gelinebilmiş bir durum. Gayet açık ki bu nedenle de değişim korkutucu olabiliyor. Zira ekonomiler, şirketler, sanayi bölgeleri, sektörler gibi katmanlardan oluşuyor ve bu birimler aynı hızda, harmoni içinde, koordineli şekilde değişen şartlara uyumlulaşamıyor. 

Bir diğer nokta ise dünya piyasalarında boy gösteren şirketlerin, rakiplerini kollarken, iç dengeleri korumaya hassasiyet göstermelerinin önemidir. Örnek vermek gerekirse sermaye yapısını ve nakit akış dinamiğini senaryo ve hassasiyet analizleri ile simüle edip gelecekteki şartlara göre durumunu ön göremeyen şirketler, piyasalarda hammadde ve/veya mamul yönlü oluşabilecek arz veya talep değişikliklerine “duygusal” reaksiyonlar verebilir. Bu da iç süreçlerde fon, zaman, iş gücü, prestij gibi kaynakların israf edilmesi olarak sonuçlanır. 

Fırtına dönemlerinde gemilerin yelkenlerini indirmesi gibi inişli çıkışlı dönemlerde şirketlerin pazar payından çok, küçülüp, yavaşlayıp daha çok karlılık odaklı olmalarında büyük önem vardır ki iç dengelerin korunmasında büyük önem taşır. Zira kar eden şirketler fon yaratır, bu da şirketlerin bu dönemlere mahsus oluşan risklere karşı bağışıklı olarak kalmasına yardımcı olur. 

Yaşaya kalanın en güçlü, en zeki olanın değil, değişime en kolay ayak uyduranın olduğunu birçok defa vurguladık. Değişimi de yönetmeye başlamanın en pragmatik yolu yukarıda bahsettiğimiz gibi  “Senaryo Analizleri ve Hassasiyet Analizleri” yapmayı prensip haline getirmektir.  Bu yaklaşımı belirli dönemlerde, finans, satış, üretim konularına uygulamak iç dengelerin korunmasında ve kontrollü olarak geliştirilmesinde büyük önem taşır. 

Çok tesisimiz çok güçlü, pazar lideriyiz gibi belirli bir zaman kesiti için geçerli olan durumlar, gelecek için fikir verse de, sonra bir kriz, afet ya da olumsuzluk neticesinde oluşan batık medeniyetler, şirketler ve başarısızlık hikayeleri de ayrıca ortadadır. Kim gibi? Kayıp Kıta Antlantis (doğal afet), INCA, MAYA, ASTEK (Avrupa Fetihleri), Osmanlı-Roma-Sovyet İmparatorlukları (teknolojik ve siyasi değişim), LEHMAN BROTHERS, ENRON (değişen mali piyasalar ve denetim mekanizmaları).

Öğrendiğini unutmak, öğrenmek kadar yaşamsal bir erdem olabiliyor. Dönüşüm zamanlarında öğrenmeye açık olanlar kazanırlarken, öğrenmiş olduklarını sananlar, kendilerini artık orada olmayan bir dünya ile uğraşırken bulabiliyorlar. Bu analiz yaklaşımını prensip haline getirmiş şirketler, ufak birikimini getirisinin yüksek olması beklenen bir hisseye yatırmış kısıtlı bilgiye haiz küçük yatırımcı gibidir ki piyasalardaki en ufak oynaklıkta en büyük zararı bunlar görürler.